ارائه الگوی راهبردی ارزیابی عملکرد سازمانی مبتنی بر الگوی منطق

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه پیام نور

2 دانشگاه صنعتی امیرکبیر

چکیده

عملکرد به چتری تشبیه می‌شود، که تمامی مفاهیم حائز اهمیت برای دستیابی به موفقیت و انجام فعالیت‌ها در سازمان را پوشش می‌دهد؛ بنابراین ارزیابی آن از اهمیت ویژه‌‌ای برخوردار است. با وجود ارائه الگوهای مختلف، هنوز جای خالی الگویی جامع، متمرکز بر اهداف راهبردی، دارای قابلیت پوشش تمام موضوع‌های کلیدی مورد نظر مدیران و همچنین امکان ارزیابی نوآوری‏های راهبردی سازمان، احساس می‌شود. این پژوهش با هدف طراحی الگوی توصیف شده انجام شد. برای این منظور، ابتدا با تحلیل مفهومی و فلسفی، مهمترین ویژگی‏های یک الگوی مطلوب از مطالعات کتابخانه‌ای استخراج گردید و پس از طرح در گروه کانونی در قالب 5 ویژگی کلی دسته‌بندی شد. در ادامه با مطالعه 30 الگوی ارزیابی عملکرد  و با استفاده از روش تحلیل تطبیقی (در دیدگاه سیستمی) الگوی راهبردی ارزیابی عملکرد سازمانی با 4 لایه ورودی، فرایندها، خروجی و پیامدها طراحی گردید. با توجه به اینکه در دیدگاه سیستمی، تاکید بر هماهنگی و ارتباط بین اجزا است، الگوی منطق نیز برای پررنگ‌تر شدن بعد جامعیت و سلسله مراتبی بودن الگو مورد استفاده گرفت. برای اعتبارسنجی در مرحله اول، روش هدفمند و قضاوتی مبتنی بر شناخت و خبرگی استفاده شد. در مرحله دوم الگوی اصلاح شده در 21 رده راهبردی سازمان، ارزشیابی عملیاتی گردید. روایی سوال‌های پرسش‌نامه پس از پیاده‌سازی آزمایشی در 3 رده سازمانی بررسی و تایید شد. میانگین امتیازهای پرسش‌نامه، مقبولیت 78 درصدی مدیران و صاحب‌نظران را در کل سازمان به همراه داشت.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Presenting a Strategic Model of Organizational Performance Assessment based on a Logic Model

نویسندگان [English]

  • Mahdi Zamani Mazdeh 1
  • Mohammad Mahmudi Meimand 1
  • Mohammad Hassan Karimi Govareshaki 1
  • Mojtaba Sarvar 2
1 Payame Noor University
2 Amirkabir University of Technology
چکیده [English]

Performance is compared to an umbrella that covers all the concepts important for the success and doing activities in an organization; that is why its evaluation is important. Several models have been proposed so far, yet a comprehensive model is lacking, which focuses on strategic goals, covers all key issues needed for managers, and has the ability to evaluate strategic innovation. The aim of this study is to present such a model based on a qualitative research. First, conceptual and philosophical analyses are performed; then, the most important features of an ideal model from the literature are extracted and classified into five general groups; after that, a strategic model for assessing the organizational performance with four layers (1. Input, 2. Process, 3.Output, 4.Outcomes) is designed by studying 30 models of performance evaluation and using a comparative analysis (in systemic perspective). Since the emphasis of the systemic perspective is on the coordination and communication of components, a logic model is used to highlight the integrity and hierarchical features of the model (4 layers). For validation purpose, first the structured method and a judgment based on knowledge and expertise is used, then the modified model is evaluated operationally in 21 strategic classes of organization. The questionnaires are distributed among 3 organizational groups in order to test the validity. The average scores of the questionnaire show the 78 percent acceptability by managers and experts in the whole organization.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Performance Assessment
  • Logic Model
  • flexibility
  • Sustainability
  • Dynamics
  • Strategic Innovation

Neely,   A. and Bourne, M. “Implementing   performance measurement systems: a   literature review” International Journal   of Business Performance   Management, 5(1), 2003.

[1]

Silverman,   D. “Quality Research; Theory, Method and Practice”   Stage,   pp.177-200, 2006.

[2]

Taylor-Power,   E.   and Henert, E.   “Developing a logic Model: Teaching and     Training Guide” University of Wisconsin system, 2008.

[3]

Tangen,   S. “Professional practice performance measurement: from philosophy to     practice” International Journal of Productivity and   performance   Management, 53(8), pp.726-737, 2004.

[4]

[5]

اولیاء، محمدصالح.   بهجت، محسن. مدرسی، سیدناصر. "مبانی ارزیابی عملکرد سازمان‌های فرهنگی"       انتشارات شورای عالی انقلاب فرهنگی، 1384.

Sutherland,   j. and canwell, d. “key   concept in operation management” first   published by palgrave macmillan,   2004.

[6]

Nelarine,   C. & Larraine, G. “Performance   Management: Strategy, systems   and Rewards” Thomson learning, London,   2001.

[7]

Brown,   M.F. stilwell, j.” The Ethical   Foundation of Performance Measurement   and Management” Public Management,   87(5), pp. 22-25, 2005.

[8]

Broadbent,   J. and Laughlin, R.   “Performance management systems: A conceptual   model” Management Accounting   Research, 20, pp.283-295, 2009.

[9]

[10]

آرمسترانگ، مایکل.   "راهبردهای مدیریت منابع   انسانی"  ترجمه: ابیلی، خدایار،     موفقی، حسن، تهران، نشرفرا، ص3،17-23، 1385.

[11]

طرح فرا سازمانی فاوا     "الگوی اهداف کنترلی فناوری اطلاعات"، چاپ اول، انتشارات موسسه       آموزشی و تحقیقاتی صنایع دفاعی، ص17، 1389.

[12]

کاسکو، بارات. " تفکر     فازی" ترجمه غفاری، علی. مقصودپور، عادل.   تهران: انتشارات دانشگاه   خواجه نصیرالدین طوسی، 1377.

[13]

فیضی، طاهره. "مبانی     سازمان و مدیریت"چاپ پانزدهم، انتشارات دانشگاه پیام نور،   ص48، 1388.

[14]

احمدی جوقی، علی اکبر.       "برنامه و مدیریت هدف گرای پروژه" انتشارات انستیتو ایزایران،     ص37، 1386.

[15]

حسن آبادی، محمد.     نجارصراف، علیرضا. "الگوی جامع نظام بودجه‌ریزی عملیاتی"،چاپ‌سوم، انتشارات   مرکز آموزش و تحقیقات صنعتی ایران، 1387.

Budhwar,   Pawan S. and denisi, A. “routledge Performace management   systems” A   global Perspective, pp.24-43, 2008.

[16]

[17]

فرنچ، وندال، اچ.بل، سسیل،"مدیریت تحول در سازمان" چاپ پانزدهم، ترجمه: الوانی، سیدمهدی. دانایی‌فر، حسن. انتشارت صفار-اشراقی، 1389.

Guide   for managing Information Technology as an Investment &   Measuring   Performance”What Is Performance Management” department of defense,     1997.

[18]

Ferreira,   A. and Otley, D. “The Design and Use of Management Control   Systems: An   Extended Framework for Analysis” working paper, Social Science     Research Network, 2005. Available drom: http://papers.ssrn.com.

[19]

[20]

جمالی، حسین. "ره‌نگاشت     (نقشه‌راه) فناوری (ازمفهوم تا اجرا)" انتشارات مرکز آینده پژوهی   علوم   و فناوری دفاعی، ص11-14، 1389.

[21]

غلامی، حسین.   نورعلیزاده،   حمیدرضا. "مقایسه روش‌های ارزیابی   عملکرد" اولین کنفرانس ملی مدیریت   عملکرد، جهاد دانشگاهی دانشکده   مدیریت-دانشگاه تهران، 1381.

[22]

رازانی، عبدالصمد.    "الگوهای بین‌المللی ارزیابی   عملکرد" اولین کنفرانس ملی مدیریت   عملکرد، جهاد دانشگاهی دانشکده   مدیریت-دانشگاه تهران، 1381.

Salminen,   A. and Lehtinen, S.    Hallintotiede ja vertaileva tutkimus,   “Administrative Science and   Comparative Study” Proceedings of the   University of Vaasa. Research Papers,   86, 1982.

[23]

[24]

قلیچ‌لی، بهروز.   "تعالی   منابع انسانی-ارزیابی، برنامه‌ریزی و بهبود" تهران: انتشارات سرآمد، ص     138و155و169-176، 1386.

[25]

روغنیان، عماد.     "بررسی روش‌های مختلف اندازه‌گیری‌ عملکرد" اولین کنفرانس ملی مدیریت     عملکرد، جهاد دانشگاهی دانشکده مدیریت-دانشگاه تهران، 1381.

[26]

کاپلان، رابرت‌اس.     نورتون، دیویدپی. "سازمان استراتژی محور" چاپ دوم، ترجمه:   بختیاری، پرویز. تهران: انتشارات سازمان مدیریت صنعتی،   ص147-148، 1385.

Neely,   A.D.”Performance measurement system design: developing and testing a     processbased approach” International Journal of Operations   & Production   Management,   20(10), pp.1119-1145, 2000.

[27]

Scott,   D. Pultz, J.E.  Holub, E. Bittman, T.J. McGuckin,P. “Introducing     the Gartner IT Infrastructure and Operations Maturity Model” Gartner for IT     Leader, Gartner Inc., pp.1-7, 2007.

[28]

[29]

فرتوک‌زاده، حمیدرضا.     وزیری، جواد. "گذر به موج چهارم" پنجمین همایش تعالی وزارت دفاع و     پشتیبانی نیروهای مسلح، 1391.

[30]

دیوید، فرد.آر.    "مدیریت استراتژیک"ترجمه:  پارسائیان، علی. اعرابی، سیدمحمد. تهران: دفتر   پژوهش‌های فرهنگی، صص.542-543،   1379.

[31]

علیرضایی، محمدرضا.     میرحسنی، سیدعلی. "ایجاد یک نظام ارزیابی عملکرد کارآمد برای کلیه سطوح     عملکردی سازمانها" اولین کنفرانس مدیریت عملکرد، جهاد دانشگاهی دانشکده     مدیریت-دانشگاه تهران، 1381.

[32]

زالی، محمدرضا. "بررسی   سیستم‌های نوین ارزیابی عملکرد سازمانی" اولین کنفرانس مدیریت     عملکرد، جهاد دانشگاهی دانشکده مدیریت-دانشگاه تهران، 1381.

[33]

آیین نامه ارزیابی   عملکرد   دستگاههای اجرایی کشور، سازمان مدیریت و   برنامه ریزی کشور،  دفتر ارزیابی عملکرد و بهبود مدیریت، 1384.

[34]

اعرابی، محمد. "تحقیق   تطبیقی" چاپ   دوم، انتشارات دفتر پژوهش‌های فرهنگی، ص10،   19، 26-27، 1382.

[35]

استیسی، رالف. "تفکر     استراتژیک و مدیریت تحول" ترجمه: جعفری، مصطفی. کاظمی‌موحد،   مهزیار.   تهران: نشررسا، ص143و155-157، 1389.

Wenan,   T.  “A Methodology   Towards the Implementation of Performance   Management for Virtual Enterprise”   13th International Conference on Computer supported Cooperative     Work in Design, 2009.

[36]

Carton,   R.B. and Hofer, C.W. “Measuring   Organizational Performance-   Metrics for Entrepreneurship and Strategic   Management Research” Edward     Elgar (EE) Publishing Limited, pp.53-54, 2006.

[37]

Isaev,   D. “Development of Performance Management Systems”   International   Conference Information Management and Industrial Engineering,   2011.

[38]

Ferreira,   A. and Otley, D. “The design and use of performance management     systems: An extended framework for analysis” Management Accounting Research,     20, pp.263-282, 2009.

[39]

Langfield-Smith,   K.” A review of quantitative research in management   control systems   and strategy” Handbook of Management Accounting Research. Elsevier,     Oxford, pp. 753–784, 2007.

[40]

Yan,   Shi and Xiangjun, Lu. “The Role of Business Intelligence in   Business   Performance Management” 3th International   Conference   Information Management, Inovation Management and Industrial   Engineering,   2010.

[41]

Lee,   S. “Performance-based Management for Public Organization: Lessons   learned Form   the U.S.Army's Velocity Management” International review of   Public   Administration, 8, 2004.

[42]

[43]

لورنژ، پیتر. اسکات مورتن، مایکل‌اف. گوشل، سومانترا. "کنترل استراتژیک" ترجمه: سیدمحمد اعرابی، دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1385.

[44]

سعادت،اسفندیار. "مدیریت   منابع انسانی" تهران: انتشارات سمت، ص.214، 1386.

Howell,   Marvin T.   “Critical Success   Factors Simplified” CRC   Press, Taylor & Francis   Group, p.3,   2010.

[45]

Evans,   J.R. and Lindsay, W.M. “The   management and control of   Quality” McGraw Hill Irwin, 2005.

[46]

[47]

احمدوند،علی محمد.جهانشاهی، حسن. تربتی، امیر. آرمان مهر، مسلم. "طراحی نقشه راهبرد با   استفاده از نگاشت‌های ادراکی فازی"، توسعه
انسانی پلیس، 39،صص. 35-54،1390.

[48]

رضائیان، علی. " مبانی     سازمان و مدیریت" چاپ دوم، تهران: انتشارات سمت،   صص.507-509،1380.

Chenhall,   R. "Integrative strategic performance measurement   systems,   strategic alignment of manufacturing, learning and strategic   outcomes:   an exploratory study"   Accounting, Organizations and Society, 30   (5), pp.395–422. 2005.

[49]

De   Waal, A.A. “The Role of Behavioral Factors and National Cultures in     Creating Effective Performance Management Systems” Systemic Practice and     Action Research, 19(1), 2006.

[50]

Meadows,     M. and Pike, m. “Performance Management for Social Enterprises”   Systemic   Practice and Action Research, 23(2), pp. 127–141, 2010.

[51]

Gutner,   T. and Thompson, A. “The Politics of IO Performance: A   Framework” The   Review of International Organizations, 5(3), pp.227-248, 2010.

[52]

Yutong,   W. and Liu, T. “The design of performance management   indicators for   Chinas county-level local government” International Conference     Information Management and Industrial Engineering, 2011.

[53]

Kwok,   S.and Tam, D.M.Y. “Challenges of Appraising Intangible Outcomes   with   Unclear Objectives: Performance Management Issues in Local Government in     Ontario” Public Organization review, 11(3), pp. 297-306, 2011.

[54]

De   Lancer Julnes, P. and Holzer, M. “Performance   measurement:   Building theory, Improving practice”. An Aspa Classics volume,    Armonk, NY: M.E. Sharpe, p. 9, 2008.

[55]

Latham,   G.  Almost, J. Mann, S.   Moore, C. “ New developments in   performance management” Organizational   Dynamics, 34(1), pp. 77−87,   2005.

[56]

Lipson,   M. “Performance under ambiguity: International organization     performance in UN peacekeeping”The Review International Organization, 5(3),     pp. 249-284, 2010.

[57]

Berry,   A.J. “Emerging themes in management control: A review of recent     literature” The British Accounting Review, 41(1), pp.2-20, 2009.

[58]

Wang,   T. “Applying The Balanced Score Card In The Team Strategic   Performance   Management”  International   Conference Information Management and   Industrial Engineering, 2011.

[59]

Qing-ling,   D. “Application of PDCA Cycle in the Performance Management   System”   4th International Conference on    Wireless Communications,   Networking and Mobile Computing,china:   Dalian, 2008.

[60]

Dong,   L. and Jian, C. “Toward a Systematic Methodology for Developing     Business Performance Management Systems” 17th International     Conference on Management Science &Engineering , Melbourne, Australia,   2010.

[61]

[62]

سایمونز، رابرت.   "نظام‌های   کنترل و سنجش عملکرد برای اجرای استراتژی" چاپ اول، ترجمه: اسدی،     مجتبی. تهران: انتشارات گروه پژوهشی صنعتی آریانا، 1385.

Wang,   Y. and Li, Y. “The Missing Theoretical Basis of Performance     Management: Review and Prospect” International Conference Information     Management and Industrial Engineering, 2011.

[63]

Scott,   W.R. “Organizations: Rational, natural,   and open systems”   5th   edition, Upper Saddle   River: Prentice Hall , 2003.

[64]

Williamson,   D.”The COSO ERM Framework: a critique from systems theory   of   management control” International Journal of Risk Assessment and     Management, 7 (8), pp.1089–1119, 2007.

[65]

McKenna, S. Richardson,   J. Manroop, L. ” Alternative paradigms and the study and practice   of   performance management and evaluation” Human Resource Management Review,   21(2),  pp.148–157, 2011.

[66]

[67]

امرالهی بیوکی، ناهید.   زارع بیدکی، سعید. میرغفوری، سیدحبیب ال. " آسیب شناسی نظام ارزیابی عملکرد   در بخش دواتی و ارائه راهکارهای اجرایی" سومین کنفرانس مدیریت عملکرد،   1386.

Lockamy,   A. “A study of operational and strategic performance   measurement   systems in selected world class manufacturing firms: an   examination of   linkages for competitive advantage” Ph.D. Thesis, University   of   Georgia, Computers in Industry, 2005.

[68]

Anderson,   B. “Holistic performance management: an integrated   framework”   International Journal of Productivity and Performance management,     55(1), pp.61-78, 2006.

[69]

Simmons,   J. “Reconciling Effectiveness and Equity in Performance   Management: A   Stakeholder Synthesis Approach to Organizational Systems   Design”   Systematic Practice and Action Research, 16(5), 2003.

[70]

Popova,   V. and Sharpanskykh, A. “Modeling organizational performance     indicators” Information systems, 35(4), pp.505-527, 2010.

[71]

De   Lancer Julnes, p. “Performance-Based   Management Systems” CRC     Press, 2009.

[72]

Alexander,   j. “Performance Dashboards and Analysis   for Value   Creation” John   Wiley   & Sons Inc.   Hoboken, New Jersey, pp.200-271,   2007. 

[73]

Halbrook,   A. and Hughes, L.   “Operationalising definitions of Innovation at the   level of the firm” Centre   for Policy Research on Science and   Technology, Vancouver,   1999.

[74]

Storey,   J. “The Management of Innovation” Vol. 1, UK: Edward   Elgar   Publishing Limited, 2004.

[75]

[76]

هچ، ماری.جو.    "تئوری سازمان" ترجمه:   دانایی فرد، حسن. چاپ چهارم،   انتشارات افکار، صص.72-73، 1388.

[77]

خاکی، غلامرضا. "روش   تحقیق در مدیریت" انتشارات علمی   دانشگاه آزاد اسلامی، ص73، 1379.